Türk futbolunda hakemlik kurumuna duyulan güven, soruşturma dosyasına giren mesajlaşma iddialarıyla yeni bir sınavdan geçiyor. Merkez Hakem Kurulu Başkanı Ferhat Gündoğdu ile Süper Lig hakemi Yasin Kol arasında gerçekleştiği öne sürülen yazışmalar, maç görevlendirmelerinin hangi ölçütlerle yapıldığı konusunda ciddi soru işaretleri oluşturdu.
Dosyaya yansıyan konuşmalarda, bir karşılaşmanın hakem ekibiyle VAR ve AVAR görevlilerinin isimleri üzerinde görüş alışverişi yapıldığı görülüyor. Gündoğdu’nun “Özgür’ün yanına AVAR’ı kim olsun istersin?” sorusuna Kol’un “Başkanım Atilla olsun” yanıtını verdiği aktarılıyor. Bu ifadeler, sıradan bir futbol tartışmasının değil, doğrudan atama sisteminin bağımsızlığıyla ilgili bir iddianın konusu.
Mesajlaşmaların Ortaya Çıkardığı Atama Tablosu
Hakem, VAR ve AVAR görevlendirmelerinin performans puanları, gözlemci raporları ve önceden belirlenen kurallar çerçevesinde yapılması beklenir. Aktif bir hakemin kendi görev alacağı karşılaşmanın ekibine ilişkin isim önermesi ve bu önerilerin kurul başkanıyla değerlendirilmesi, sistemin tarafsızlığı açısından tartışmalı bir görünüm yaratıyor.
İddialara göre Yasin Kol, kendi adının da bulunduğu bir listeyi Gündoğdu’ya ileterek son kararı başkana bıraktığını belirtti. Daha sonraki mesajlarda bazı hakemlerin değiştirilmesi, Özgür Yankaya’nın görevlendirilmesi ve VAR ekibindeki isimlerin yeniden şekillendirilmesi konuşuldu. Böyle bir iletişim trafiği, atamaların yalnızca kurumsal ölçütlerle yapılmadığı izlenimini doğuruyor.
Ancak hukuki açıdan kesin hüküm vermek için soruşturmanın ve yargı sürecinin tamamlanması gerekiyor. Yasin Kol’un suçlamaları reddettiği belirtilirken, kamuoyuna yansıyan yazışmaların gerçekliği ve kapsamı yetkili makamların incelemesiyle netleşecek. Buna rağmen futbol kamuoyunda oluşan güven kaybı, mahkeme kararından bağımsız olarak şimdiden büyümüş durumda.
Taraftarın Tepkisi Neden Sertleşti?
Hakem kararları yıllardır kulüpler, yöneticiler ve taraftarlar arasında bitmeyen tartışmaların merkezinde yer alıyor. Her hafta bir takım haksızlığa uğradığını savunurken, karşı taraf bu açıklamaları başarısızlığa kılıf olarak nitelendiriyor. Şimdi soruşturma dosyasındaki mesajlar, geçmişte dile getirilen kuşkuların yeniden ve daha yüksek sesle konuşulmasına yol açtı.
Taraftarların tepkisini büyüten temel unsur, iddiaların söylenti düzeyinde kalmaması. Mesaj kayıtlarının soruşturma dosyasına girdiği ve belirli karşılaşmaların görevlendirmeleriyle ilişkilendirildiği yönündeki haberler, tartışmayı tribünlerin ötesine taşıdı. Hakem atamalarının kapalı görüşmelerle belirlendiği algısı güçlendikçe, sahadaki her kararın üzerindeki şüphe de artıyor.
Bu ortam, görevini kurallara bağlı biçimde yapan hakemleri de zor durumda bırakıyor. Yüzlerce hakem, birkaç kişi hakkındaki iddialar nedeniyle aynı kuşkuyla değerlendirilme riskiyle karşı karşıya. Kurumun itibarını korumak için hem suçlamaların hem de savunmaların açık ve belgeli biçimde ele alınması gerekiyor.
Kulüpler ve Federasyon Üzerindeki Baskı
Krizin etkisi yalnızca MHK ile sınırlı kalmadı. Kulüplerden federasyona açıklama yapma ve sorumluluk üstlenme çağrıları gelirken, Kulüpler Birliği Vakfı’nın da yöneticilerle ilgili sevkler ve bahis soruşturması başlıklarını değerlendirdiği bildirildi. Özellikle alt liglerdeki bazı kulüp yöneticilerinin olağanüstü seçim talebine sıcak baktığı iddia ediliyor.
Federasyon yönetimi ise yeni MHK yapılanması için çalışmaların sürdüğünü ve geçici bir kurul oluşturulduğunu açıkladı. Riva’da yapılması beklenen olağanüstü toplantının ertelenmesi, yönetimin kriz karşısındaki tutumunu daha da tartışmalı hale getirdi. Başkan İbrahim Hacıosmanoğlu, Türk futbolunun uzun yıllara yayılan sorunlarının mevcut yönetime yüklenemeyeceğini savunarak istifa etmeyeceğini duyurdu.
Fakat yönetimin bugün karşı karşıya bulunduğu mesele yalnızca geçmişten devralınan sorunlardan ibaret değil. Mevcut yönetimin tartışmalı MHK yapısının göreve gelmesinde rol oynadığı yönündeki eleştiriler, sorumluluk tartışmasını doğrudan bugünkü yönetime taşıyor. Toplantıların ertelenmesi ve net açıklamaların gecikmesi, krizi yatıştırmak yerine büyütüyor.
Güveni Yeniden Kurmak İçin Gerekenler
Çözüm, yalnızca birkaç yöneticinin veya hakemin değiştirilmesiyle sağlanamaz. Öncelikle hakem atamalarında kullanılan kriterler kamuoyuna açık biçimde ilan edilmeli, görevlendirmelerin hangi puanlama ve performans verilerine dayandığı anlaşılır hale getirilmelidir.
VAR kayıtlarının uygun bir süre sonra yayımlanması, kararların denetlenebilirliğini artırabilir. Ayrıca MHK’nın federasyon yönetiminden etkilenmeyecek, görev ve yetkileri açıkça tanımlanmış bağımsız bir yapıya kavuşturulması gerekir. Atama süreçleri kişisel görüşmelere değil, herkesin denetleyebileceği kurallara dayanmadıkça aynı tartışmalar farklı isimlerle yeniden yaşanacaktır.
Türk futbolunun ihtiyacı olan şey yeni bir polemik değil, güvenilir bir düzen kurmaktır. Soruşturmanın sonucunda kimler hakkında hangi işlemlerin yapılacağı açıklığa kavuşurken, federasyonun da kamuoyuna karşı şeffaf ve hızlı davranması bekleniyor. Aksi halde saha içindeki kararlar kadar, kurumların suskunluğu da tartışmanın parçası olmaya devam edecek.